|
MÜSAVAT PARTİYASINDA
QANUN LAYİHƏLƏRİ
NECƏ HAZIRLANIR
RÜFƏT
QARAGÖZLÜ
Mənbə:
"Məşvərət", N5-7, 1997
Ötən buraxılışımızda "Partiya
həyatı" rubrikası açaraq siyasi partiyalarda hansı qanun layihələrinin və
necə hazırlanmasından bəhs etdik. Bu rubrikaya ilk dəvətimizə Müsavat
Partiyasından cavab verildi.
Müsavat Partiyasında hər
hansı qanun layihəsinin işlənib hazırlanması haqqında təkliflər 4 mənbədən
irəli sürülə bilər:
-
partiyanın Divanı
tərəfindən,
-
partiyanın Məclisi
tərəfindən,
-
partiyanın rayon şuraları
tərəfindən,
-
partiyanın fərdi üzvləri
tərəfindən.
Əgər təklif partiyanın rayon şurası və yaxud
fərdi üzvü tərəfindən irəli sürülərsə, bu təklif əvvəlcə müvafiq rayon
şurasında müzakirə olunmalı və bəyənildiyi halda Divana təqdim edilməlidir.
Divana təqdim olunan təklif rayon şurasının rəyi ilə (yazılı şəkildə)
müşayiət olunmalıdır. Bu rəydə təqdim olunan təklif əsaslandırılmalıdır.
Təqdim olunan təkliflər
Divanın iclaslarında müzakirə olunur. Burada bu və ya digər qanun
layihəsinin işlənib hazırlanmasının nə dərəcədə aktual və zəruri olması
müəyyən edilir. Mövcud problemin səmərəli həlli üçün Divan müxtəlif
araşdırma və sorğular keçirməyi vacib hesab edə bilər. Belə olan halda Divan
müzakirələrə araşdırmaların və sorğuların nəticələrini əldə etdikdən sonra
qayıdır.
Bütün təqdim olunan bu və ya
digər qanun layihəsinin işlənib hazırlanması haqqında təkliflər Divanda
müzakirə olunur.
Müzakirələr nəticəsində
təklif bəyənilirsə, Divan belə bir qanunun mövcud olmasını zəruri hesab
edərək partiyanın müvafiq komissiyasına qanun layihəsinin işlənib
hazırlanmasını həvalə edir.
Partiyanın 9 komissiyası var;
o cümlədən:
-
milli təsanüd;
-
Qarabağ və sərhəd;
-
insan hüquqları müdafiəsi;
-
tibb, səhiyyə və ekologiya;
-
milli məsələlər;
-
iqtisadiyyat;
-
elm, təhsil və mədəniyyət;
-
din;
-
dövlət quruculuğu.
Qanun layihəsinin məzmunundan
asılı olaraq onun hazırlanmasında bir neçə komissiya birlikdə də iştirak edə
bilər. Bu barədə Divan onlara tapşırıq verə bilər və yaxud aparıcı (ilk
tapşırıq almış) komissiya özü bu işə başqa komissiya üzvlərini cəlb edə
bilər.
Komissiyalar qanun
layihəsinin işlənib hazırlanmasına partiya üzvü olmayan müxtəlif
mütəxəssisləri və müstəqil ekspertləri də cəlb edə bilər. Qanun layihəsi
hazır olandan sonra komissiya qanun layihəsində marağı olan qurumların və
ekspertlərin rəyini toplayır və qanun layihəsində bu rəyləri nəzərə aldıqdan
sonra onu Divana təqdim edir. Komissiya işləyib hazırladığı qanun layihəsi
ilə yanaşı, aldıqı rəyləri də Divana təqdim edir.
Bundan sonra Divan təqdim
olunan qanun layihəsinin müzakirəsinə başlayır. Müzakirələrə bu qanun
layihəsini hazırlayan komissiya uzvləri və başqa mütəxəssislər dəvət oluna
bilər. Əgər qanun layihəsi Divanda bəyənilirsə o, partiya tərəfindən qəbul
edilmiş sayılır və partiya adından mövcud qanunvericiliyə uyğun olaraq Milli
Məclisə təqdim edilir. Divan müzakirələr nəticəsində qanun layihəsini
komissiyaya qaytara bilər və orada düzəlişlər edildikdən sonra müzakirə
davam edir.
Divavda qəbul edildikdən
sonra cari təbliğə ehtiyacı olan qanun layihələri çoxaldılır və partiya
üzvləri arasında yayılır.
Divan tərəfindən qanun
layihəsi bəyənildikdən sonra partiyanın uyğun qurumu mövzu ilə bağlı mətbuat
konfrransı təşkil edir və kütləvi informasiya vasitələrinə işlənib
hazırlanmış qanun layihəsi barədə dolğun informasiya verir.
Müsavat partiyasının divan
katibi Seyidəli Məmmədlidən alınan məlumata görə, son dörd ildə partiya
tərəfindən bir sıra qanun layihələri və konsepsiyalar işlənib hazırlanmış və
ölkə qanunverici orqanına təqdim edilmişdir. Məsələn:
-
"Azərbaycan Respublikası
əhalisinin sağlamlığının qorunması sisteminin islahatları konsepsiyası";
-
"Dərman maddələri,
əczaçılıq və farmakologiya fəaliyyəti haqqında qanun" layihəsi;
-
"Milli tibb sənayesi
haqqında qanun" layihəsi ;
-
"Azərbaycan Respublikasının
ekoloji problemləri haqqında konsepsiya" ;
-
"Əlillərin sosial
müdafiəsinin əsas istiqamətləri haqqında konsepsiya" ;
-
"Patoloji anatomiya və
məhkəmə təbabəti haqqında konsepsiya" ;
-
"Su hövzələrinin
sanitar-epidemioloji vəziyyəti və onun üzərində dövlət nəzarətinin təmin
edilməsi mexanizmi" təklifləri ;
-
"Xaricdən gətirilən ərzaq
məhsulları və dərman maddələrinin üzərində dövlətin tibb nəzarətinin təmin
edilməsi mexanizmi" təklifləri;
-
"Aqrar islahatların
konseptual əsasları" konsepsiyası;
-
"İqtisadi islahatlar
proqramı";
-
"İxracın inkişafı
proqramı";
-
"Sənayenin struktur və
inkişafı proqramı";
-
"Sosial-iqtisadi vəziyyət
və böhrandan çıxış yolları"təkliflər paketi;
-
"Aqrar islahatlar və
özəlləşdirmə" təkliflər paketi;
-
"Azərbaycan Respublikası
1996-cı il pul – kredit siyasətinin başlıca istiqamətləri haqqında" Milli
Məclisin qərar layihəsi barədə Müsavat partiyasının ekspert rəyi;
-
"Yerli özünüidarə haqqında
Azərbaycan Respublikasının qanunu" layihəsi;
-
"Etnik azlıqların azad
inkişafı üçün dövlət təminatları haqqında Azərbaycan Respublikasının
qanun" layihəsi;
-
"Azərbaycan Respublikası
Milli Təhlükəsizlik konsepsiyası";
-
"İslamın qavranılmasının
müasirləşdirilməsi" prinsipləri;
-
"Yığıncaqlar, mitiinqlər,
nümayişlər, küçə yürüşləri, piketlər keçirilməsi haqqında Azərbaycan
Respublikasının qanunu"na Müsavatın təklifləri işlənib hazırlanmışdır.
|