|
|
|
|
|
|
||
|
AKTİV BÖLMƏLƏR |
|
XƏBƏRLƏR. |
|
KITABXANA - 12 - Beynəlxalq qanunlar (bq) |
|
AVROPA BİRLİYİNİN İNSTİTUTLARI ELXAN MEHDİYEV Mənbə: "Məşvərət", N13, 1998 Avropa parlamentinin birgə qərarlar qəbul edilməsi istiqamətində müəyyən səlahiyyəti vardır. Bu, əsasən, daxili bazar, Avropa Birliyi büdcəsi, yeni üzvlərin qəbulu və assosiativ üzvlük müqavilələri və sair məsələləri əhatə edir. Bu səlahiyyət Maastrixt müqaviləsindən sonra daha da artmış və Avropa Parlamenti indi daxili bazar qanunvericiliyi ilə bağlı məsələlərdə də veto hüququ əldə etmişdir. Hazırda Avropa Parlamenti Avropa Komissiyasına etimadsızlıq göstərmək hüququna malikdir. Avropa Komissiyasının üzvləri Avropa Parlamentində bəyənildikdən sonra öz vəzifələrini tuta bilər. Bu hüququ da ona Maastrixt müqaviləsi vermişdir. Avropa parlamentinin üzvləri hər beş ildən bir üzv dövlətlərin nümayəndələrindən birbaşa seçimlə seçilir. Üzvlərin sayı əhalinin sayına görə müəyyən edilir. Məsələn, Belçikanın 24, Hollandiyanın 25 üzvü olduğu halda, İspaniyanın 60, Almaniya, Fransa və İngiltərənin 81 üzvü vardır. 1979-cu ilə kimi milli parlamentlər öz nümayəndələrinə Avropa Parlamentində iştirak etmək üçün səlahiyyət verirdilər. Parlamentin katibliyi Lüksemburqda yerləşir. Komitə görüşləri Brüsseldə, sessiyalar isə, bir qayda olaraq, Strasburqda keçirilir. Avropa Şurası Avropa Şurası üzv dövlətlərin dövlət və hökumət başçılarını bir araya gətirir. Şura Birliklə bağlı spesefik məsələləri və Birliyin xarici siyasət məsələlərini müzakirə edir. Şura yaranandan sonra Avropa Parlamentinə birbaşa seçkilər, iqtisadi və pul birliyi, ümumi kənd təsərrüfatı siyasəti, maliyyə islahatları ilə bağlı mühüm qərarlar qəbul etmişdir. Avropa Şurası üzvləri ən azı 2 ildə iki dəfə görüşürlər. Onların iclasında Avropa Komissiyasının sədri də iştirak edir. Şura Şura (Nazirlər Şurası da adlanır) ümumiyyətlə, Birliyin qərar verən orqanıdır. Burada, əsasən, müzakirə olunan məsələ ilə bağlı sahənin naziri ( üzv ölkələrin hökumətlərinin nümayəndələri, məsələn, xarici işlər və ya kənd təsərrüfatı naziri) iştirak edir. Şuranın Prezidentlik strukturu 6 aydan bir dəyişir. Şura iclasları qapalı olur. Nazirlər Şurası və Avropa Şurası Birliyin ümumi xarici və təhlükəsizlik siyasətini ifadə edən strukturlardır. Şuranın qərarları çoxluğun səsi ilə qəbul edilir, bir çox hallarda çoxluğun sadə üstünlüyü kifayət edir. Elə hallar var ki, orada tam vahid mövqe tələb olunur. Avropa Birliyi müqaviləsinə görə Şura ilə Parlament arasında aşağıdakı məsələlərlə bağlı əməkdaşlıq proseduru yaradılmışdır: diskriminasiyanın ləğv edilməsi, fəhlələrin azad hərəkəti, qanun və direktivlərin vahid bazara uyğunlaşdırılması, fəhlələrin təhlükəsizliyi və səhhəti ilə bağlı tədqiqat və inkişaf proqramlarını detallarla uzlaşdırılması. Şura Birliyin illik büdcəsini bəyənir və Avropa Parlamentinə təqdim edir . Parlament istəsə, istənilən yerə düzəliş edə bilər. Üzv ölkələrin daimi nümayəndələrindən təşkil edilən Komitə Şuranın işini hazırlayır. Bu komitə Şura ilə Komissiya arasında körpü rolunu oynayır. Avropa Komissiyası Komissiya Birliyin icraedici orqanıdır. O, Birliyin siyasətini irəli sürür və Birliyin əsas maraqları çərçivəsində hərəkət edir. Müqavilələrin qoruyucusu kimi, o, Birliyin qanunlarının yerinə yetirilməsini müşahidə edir. Komissiya 17 nəfərdən ibarət olur və 5 illiyə təyin olunur. Prezident və vitse-prezident bu üzvlər arasından 2 illiyə seçilir və yenidən seçilir.Komissiyanın hər bir üzvünün müəyyən sahə üzrə məsuliyyəti vardır. Komissiya öz qərarlarını sadə çoxluq əsasında qəbul edir. Komissiya üzvləri tam müstəqil olub, heç bir başqa hökumətin və ya təşkilatın göstərişi ilə hərəkət etmir. Ədalət Məhkəməsi Ədalət Məhkəməsi Birliyin məhkəmə hakimiyyəti orqanıdır. Bu orqan 13 hakimdən ibarətdir. Onlar üzv ölkələr arasında razılaşmaya əsasən 6 illiyə təyin olunurlar. Məhkəmənin işi, Birliyin qanunlarının tətbiq edilməsində və təfsirində təhriflərə yol verməmək, Şuranın və Komissiyanın qəbul etdiyi qanunların qanuniliyini müəyyən etmək, milli məhkəmələrin ona həvalə etdiyi (Birliyin qanunları ilə bağlı) məsələlərə baxmaqdan ibarətdir. İstənilən üzv ölkə, əgər hesab etsə ki, digər ölkə Birliyin qanunlarına riayət etmir, onda həmin ölkə qanunu pozan ölkəni məhkəmə qarşısına gətirə bilər. Auditor Məhkəməsi Auditor Məhkəməsi Birliyin hesabatını, onun gəliri və xərclərini , eləcə də, hesabatda göstərilməyən xərcləri yoxlayır. Auditor yoxlaması hesabat statistikası üzərində, lazım olduqda isə xərclər olduğu yerdə aparılır . Üzv ölkələrdə də bilavasitə Birliklə birgə yoxlamalar ola bilər. Auditor Məhkəməsi öz hesabatını dərc edir. Şura, Avropa Parlamenti ilə məsləhətləşmə əsasında Auditor Məhkəməsinin 12 üzvünü müəyyənləşdirir. Onlar öz işlərində tam müstəqildirlər. Avropa İnvestisiya Bankı Avropa İnvestisiya Bankı ayrıca hüquqi şəxs olaraq Birliyin bank işləri üzrə qolunu təşkil edir. Onun üzvləri Birliyin üzvləridir. Öz fondları hesabına Bank Birliyin az inkişaf etmiş regionlarının dirçəlməsinə, şirkətlərin inkişafına, yeni iş yerlərinin açılması və üzv ölkələrin xeyrinə layihələrin işlənməsinə yardım edir. Bank assosiativ üzvlərə də maliyyə-kredit məsələləri ilə bağlı yardımlar edir. |
|
|
|
TƏQDİM EDİRİK |
|
|
|
Bütün hüquqlar qorunur. Materiallardan təkrar istifadə zamanı səhifəni göstərmək vacibdir. |
Powered bu TusiSoft